【台語世界】樂暢ê老歲仔

文／Khó͘ Iûⁿ Mûi-lêng

離開故鄉20冬，上期待=ê tō是轉去故鄉渡假。有thang做ma-pâu(媽寶)，幸福koh滿足。逐工chia̍h hō͘ 肥肥、kek hō͘ 槌槌。

Tī 後頭，我mā變做幼囡仔。便若看阿母leh無閒，tō tī 伊身邊tòe前tòe後，討beh chia̍h好料，sai-nai伊kā我做新衫。

已經十外冬m̄-bat買衫！Lóng是穿阿母pâi ê 輕鬆衫仔褲。Chûn=nî 因為囡仔大漢，有機會出來chia̍h頭路，體驗職業婦女ê滋味。輕鬆ê厝內衫無kài適合，只好chhiau 30冬前khah正式ê服裝出–來。無疑悟時間有影無情，he少年查某囡仔款=ê，我已經m̄敢穿ah！阿母ê手藝beh做外氣有範ê衫mā是無問題，只是ài開khah濟時間。

我想講bóng sai-nai看māi。阿母chhím頭kā我拒絕，應講：”He無幾kho͘銀á，去買買leh tō好lah！我驚kā你做無好勢bē看=得。”

我kā安搭免煩惱，無夠外氣我仝款會當做便衫穿lah！無顧慮tō khah好chhun腳出手ah。一軀一軀比店頭khah chhia-iāⁿ tō有！Hō͘我逐工穿kah真phāⁿ，koh m̄免kap 人“choáng san(撞衫)”，真正好物kah。

我真佮意阿母chia̍h老對家己生活ê安排：逐日透早hām一陣老人伴去運動。一禮拜有幾日á去做衫。有閒tō來菜市仔, 魚市se̍h-se̍h leh，款食材轉來厝，研究新菜色。

老歲仔人tō 70 外~外，mā無驚艱苦。前幾冬koh去參加考tô͘-chí(廚子)執照，發揮伊ê 專長。現此時mā固定tī社區做志工，為老人煮chia̍h，款長輩ê便當。見若這位資深總舖師chhoân 一齣菜，逐家lóng o-ló kah 觸舌！一陣少年阿母相爭beh請伊傳授功夫。伊mā無khǹg步，熱心傳授。所以厝ni̍h定有學生，徒弟送來hō͘ siǎn-pái試滋味ê好料理thang鼻芳。

因為煮chia̍h通人o-ló，名聲透社區。前2冬koh hō͘ 人邀請出國縛粽教學。囝兒序細lóng khoe 講阿媽縛粽縛kah出國比賽，有夠光榮=ê！

阿孫=ê逐chōa轉來到位，一下入門tō有芳kòng-kòng ê 味沖入鼻孔。孫仔隨个仔隨个不時tō思思念念beh轉來享受阿媽”愛ê料理”。

孫仔輩有當時顧嘴chia̍h，bē記得hip相，koh ài 喝逐家暫停，hō͘ hip相thang kā 同學品！順續放送kap記錄阮chit-ê 總舖師阿媽ê手路菜。

這款老人真正可取！Kā家己安排kah chiah-ni̍h 精彩！70歲ah，猶原日日teh 貢獻伊ê專長，分享伊ê熱情，表達伊ê愛，有影無簡單。M̄-nā使人欣羨，koh替伊歡喜，更加值得學習！期待未來chia̍h老我mā會當kap伊仝款日日有活力！

台灣字（白話字）版
Lo̍k-thiòng ê lāu-hòe-á

Lī-khui kò͘-hiong 20 tang, siōng kî-thāi=ê tō sī tńg-khì kò͘-hiong tō͘-ká, ū-thang chò kúi-nā kang “ma pâu”, hēng-hok koh boán-chiok, ta̍k-kang chia̍h hō͘ pûi-pûi ke̍k hō͘ thûi-thûi.

Tī āu-thâu, góa mā piàn-chò iù gín-á. Piān-nā khòaⁿ a-bú leh bô-êng, tō tī i ê sin-piⁿ tòe-chêng tòe-āu, thó beh chia̍h hó-liāu, sai-nai i kā góa chò sin-saⁿ.

Í-keng cha̍p gōa tang m̄-bat bé saⁿ, lóng sī chhēng a-bú pâi ê khin-sang săⁿ-khò͘. Chûn=nî in-ūi gín-á tōa-hàn, ū ki-hōe chhut-lâi chia̍h thâu-lō͘, thé-giām chit-gia̍p hū-lú ê chu-bī. Khin-sang ê chhù-lāi saⁿ bô kài sek-ha̍p, chí-hó chhiau 30 tang chêng khah chèng-sek ê ho̍k-chong chhut-lâi. Bô-gî-ngō͘ sî-kan ū-iáⁿ bô-chêng, he siàu-liân cha-bó͘ gín-á khóan=ê, góa í-keng m̄-káⁿ chhēng=ah. A-bú ê chhiú-gē beh chò gōa-khì ū-pān ê saⁿ mā sī bô būn-tê, chí-sī ài khai khah-chē sî-kan.

Góa siūⁿ-kóng bóng sai-nai khòaⁿ-māi. A-bú chhím-thâu kā góa kī-choa̍t, ìn kóng: “He bô kúi-kho͘-gîn-á, khì bé bé–leh tō-hó–lah. Góa kiaⁿ kā lí chò bô hó-sè bē-khòaⁿ=tit.”

Góa kā an-tah bián hoân-ló, bô-kàu gōa-khì góa kāng-khoán ē-tàng chò piān-saⁿ chhēng=lah! Bô kò͘-lū tō khah-hó chhun-kha chhut-chhiú=ah. Chi̍t-su chi̍t-su, pí tiàm-thâu khah chhia-iāⁿ tō ū. Hō͘ góa ta̍k-kang chhēng kah chin phāⁿ, koh m̄-bián hoân-ló kap lâng “choáng san”, chin-chiàⁿ hó-miā kah.

Góa chin kah-ì a-bú chia̍h-lāu tùi ka-kī seng-oa̍h ê an-pâi, ta̍k-ji̍t thàu-chá hām chi̍t-tīn lāu-lâng-phōaⁿ khì ūn-tōng, chi̍t lé-pài ū kúi-ji̍t-á khì chò-saⁿ, ū-êng tō lâi chhài-chhī-á, hî-chhī se̍h-se̍h–leh, khoán si̍t-châi tńg-lâi chú, gián-kiù sin chhài-sek.

Lāu-hòe-á lâng tō 70 gŏa-gōa, mā bô kiaⁿ kan-khó͘. Chêng kui-tang koh khì chham-ka khó tô͘-chí chip-chiàu, hoat-hui i ê choan-tióng. Hiān-chhú-sî mā kò͘-tēng tī siā-khu chò chì-kang, ūi lāu-lâng chú-chia̍h, khoán tióng-pòe ê piān-tong. Kiàn-nā chit ūi chu-chhim chóng-phò͘-sai chhoân chi̍t chhut chhài, ta̍k-ke lóng o-ló kah tak-chi̍h. Chi̍t-tīn siàu-liân a-bú sio-cheⁿ beh chhiáⁿ i thoân-siū kang-hu. I mā bô khǹg-pō͘, jia̍t-sim thoân-siū. Só͘-í chhù–ni̍h tiāⁿ ū ha̍k-seng, tô͘-tē sàng lâi hō͘ siăn-pái chhì chu-bī ê hó liāu-lí thang phīⁿ-phang.

In-ūi chú-chia̍h thong-lâng o-ló, miâ-siaⁿ thàu siā-khu. Chêng nn̄g tang koh hō͘ lâng iau-chhiáⁿ chhut-kok pa̍k chàng kàu-ha̍k. Kiáⁿ-jî-sī-sè lóng khoe kóng a-má pa̍k chàng pa̍k kah chhut-kok pí-sài, ū-kàu kong-êng=ê.

A-sun=ê ta̍k chōa tńg-lâi kàu-ūi, chi̍t-ē ji̍p-mn̂g tō ū phang-kòng-kòng ê bī chhèng ji̍p phīⁿ-khang. Sun-á sûi-ê á sûi-ê put-sî to su-su-liām-liām beh tńg-lâi hiáng-siū a-má “ài ê liāu-lí.”

Sun-á pòe ū tang-sî kò͘ chhùi chia̍h, bē-kì-tit hip-siòng, koh ài hoah ta̍k-ke chiām-thêng, hō͘ hip-siòng thang kā tông-o̍h phín. Sūn-sòa hòng-sàng kap kì-lo̍k goán chit-ê chóng-phò͘-sai a-má ê chhiú-lō͘-chhài.

Chit khóan lāu-lâng chin-chiàⁿ khó-chhú. Kā ka-kī an-pâi kah chiah-nī cheng-chhái. 75 hòe=ah, iû-goân ji̍t-ji̍t leh kòng-hiàn i ê choan-tióng, hun-hióng i ê jia̍t-chêng, piáu-ta̍t i ê ài, ū-iáⁿ bô kán-tan. M̄-nā sú lâng him-siān, koh thè i hoaⁿ-hí, kēng-ka ta̍t-tit ha̍k-si̍p. Kî-thāi bī-lâi chia̍h-lāu góa mā ē-tàng kap i kāng-khoán ji̍t-ji̍t ū oa̍h-le̍k.